Yargıtay 1. Hukuk Dairesi · E. 2005/12745 · K. 2005/13378

1. Hukuk Dairesi         2005/12745 E.  ,  2005/13378 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Samsun 2. Asliye Hukuk Mahkemesi TARİHİ : 27/07/2005 Taraflar arasında görülen davada; Davacı, kayden idareye ait bulunan 284 parsel sayılı taşınmazın bir bölümüne yol ve kaldırım yapmak suretiyle müdahale ettiğini,ayrıca taşınmazdaki 20 adet ağacı kesinleştiğini ileri sürerek elatmanın önlenmesi, yıkım ve tazminat isteğinde bulunmuştur. Davalılar,davanın reddini savunmuşlardır. Mahkemece,hakem sıfatıyla yapılan yargılama sonucu davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Karar, davacı ve davalılar tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü. -KARAR- Dava taşınmazın aynı ile ilgili (elatmanın önlenmesi...) isteğine ilişkindir. Mahkemece, davaya hakem sıfatıyla bakılarak karar verilmiştir. Bilindiği üzere, 29.6.1938 tarihli 3533 Sayılı Yasanın 1. maddesi gereğince Umumi, Mülhak ve Hususi Bütçelerle idare edilen Daireler ve Belediyelerle sermayesinin tamamı Devlete veya Belediye veya Hususi idarelere ait Daire ve Müesseseler arasındaki ihtilafların tahkim yolu (hakem marifetiyle) ile çözümlenmesi gerekeceği muhakkaktır. Davadaki tarafların ise, anılan Yasanın 1. maddesinde belirtilen kuruluşlardan olduğu ve dava sebebinin taşınmazın aynına yönelik bulunduğu da sabittir. Nevar ki, 3.7.2003 tarihinde kabul edilip 19.7.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4916 Sayılı Yasanın 24. maddesi ile 3533 Sayılı Yasanın 4. maddesi hükmü değiştirilmiş, taşınmazın aynı ile ilgili ihtilaflar bu maddenin kapsamı dışına çıkarılarak çekişmelerin genel mahkemelerde çözüme kavuşturulacağı hükme bağlanmıştır. Görev kuralı; kamu düzeniyle ilgili olup, mahkemece davanın her aşamasında kendiliğinden (res’en) gözetilmesi gerekli bir usul kuralıdır. Öte yandan, yasal düzenlemelerle sonradan yürürlüğe konulan usul hükümlerinin; özellikle mahkemelerin görevini belirleyen kuralların -ayrık durumlar hariç- kesinleşmemiş, eldeki davalarda da uygulanacağı tartışmasızdır. Hal böyle olunca davanın görev yönünden reddine karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu üzere hüküm kurulması doğru değildir. Tarafların temyiz itirazı yerindedir. Kabulü ile hükmün açıklanan nedenle HUMK.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine,15.12.2005 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.