Yargıtay 17. Hukuk Dairesi · E. 2005/5832 · K. 2007/309

17. Hukuk Dairesi 2005/5832 E., 2007/309 K. 17. Hukuk Dairesi 2005/5832 E., 2007/309 K. - HAZİNE ADINA KAYITLI TAŞINMAZ MALLARDA İKTİSAP - TESPİTE İTİRAZ DAVASI- 3402 S. KADASTRO KANUNU [ Madde 14 ] - 3402 S. KADASTRO KANUNU [ Madde 46 ] "İçtihat Metni" Taraflar arasındaki tesbite itiraz davası üzerine yapılan yargılama sonunda: Davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine ilişkin verilen hüküm davacı Hazine ve davalılar tarafından süresi içinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği düşünüldü: Davacı hazine tapu kaydına ve kadastro öncesi sebebe dayanarak genel kadastro sonucu davalılar adına oluşan tapu kayıtlarının iptali ve tescili isteği ile dava açmıştır. Mahkemece davanın kısmen reddine kısmen kabulüne 122 parsel yönünden reddine, 12 ve 109 nolu parseller yönünden kabulüne hazine adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş, hüküm 122 sayılı parsel yönünden davacı hazine ve 12 ve 109 nolu parseller yönünden davalılar tarafından temyiz edilmiştir. Mahkemece yapılan araştrıma , inceleme ve uygulama hüküm kurmaya yeterli değildir. Davacı Hazine davaya konu taşınmazların Hazine adına tapuda kayıtlı olduğunu ileri sürerek Ş… …. oğlu A... S… ….., mirasçıları adına olan tapu kayıtlarının iptali ile Hazine adına tescilini talep etmiştir. 12 ve 122 nolu parseller Ş… …. oğlu A... S… ….., 109 nolu parsel ile A.. S… ….. adına tapuda kayıtlı bulunduklarına göre husumette bir yanılgı yoktur. Dava dilekçesindeki ileri sürülüşe ve savunmaya göre uyuşmalık Hazine tapularının ve dayanağı belirtmelik tutanaklarının düzenlendiği güne kadar 3402 sayılı Kadastro yasasının 46/1 ve 14 maddesi koşullarının davalılar yararına oluşup oluşmadığı yönünde toplanmaktadır. Hazinenin dayandığı tapu kayıtları 4753 ve 5618 sayılı yasa hükümleri uyarınca oluşturulmuştur. Tapunun dayanakları arasında bulunan belirtmelik tutanakları getirtilerek taşınmazların ne sebeple Hazine adına tapuya bağlandığı üzere durulmadığı gibi, toprak tevzi paftaları getirtilmemiş, tapu kayıtlarının uygulaması yoluna gidilme iki ayrı keşifte dinlenen birer yerel bilirkişinin soyut içerikli sözleri ve uzmanlığa yeterli olmayan ziraat teknisyeni raporlarına dayanılarak hüküm tesisi yoluna gidilmiş, tanık bilgisine başvurulmamış ve yöntemine uygun mer'a araştırmasıda yapılmamıştır. Öte yandan dosya içerisinde bulunan belirtmelik tutanaklarınında taşınmazlarla ilgisi saptanamamış ve kayıtlarda sözü edilen vergi kayıtlarıda getirtilip yerlerine uygulanmamıştır. Birinci keşifte dinlenen yerel bilirkişi 1942 doğumlu olup tapuların oluşturulduğu 1964 tarihinde 22 yaşında olmakla A..S… …..'ın ve mirasçılarının tapu tarihine kadar taşınmazlardaki zilyetliklerinin başlangıç tarihi ve süresi ile ilgili yeterli bilgiye sahip olduğuda söylenemez. Ayrıca Y… …. dışındaki belirtmelik bilirkişilerinin hayatta olup olmadığı araştırılmamıştır. Eksik inceleme ile hüküm verilemez. O halde, Hazine tapularının dayanakları olan krokilerin toprak tevzi paftasından çıkartılmış onaylı örnekleri getirtilmeli, aynı şekilde tapularla ilgili belirtmelik tutanakları mercilerinden istenilmeli, belirtmelik tutanaklarında vergi kayıtlarından söz edilmesi halinde özel idare müdürlüğünden celp edilmeli, belirtmelik tutanaklarında adları geçen bilirkişilerin hayatta olup olmadıkları zabıta marifetiyle araştırılmalı, taraflardan komşu köylerden ve de taşınmazların bulunduğu köyden olmak üzere taşınmazları ve öncesini iyi bilen oldukça yaşlı tanıklar göstermeleri istenmeli, yerel bilirkişi istemindede aynı yol izlenmeli, daha sonra önceki keşiflerde dinlenen yerel bilirkişilerle kadastro sırasında dinlenen tesbit bilirkişileri, hayatta bulunan belirtmelik bilirkişileri ve de taraflarca gösterilecek tanıklar eşliğinde yerinde yeniden keşif yapılarak Hazinenin dayanadığı tapu kayıtları ve haritaları yerel ve teknik bilirkişi aracılığıyla gereği gibi yerlerine uygulanmalı, keza vergi kayıtları olduğunda bu kayıtların dahi uygulaması yapılarak taşınmazlara ait olup olmadıkları saptanmalı, kayıtlarda geçen sınırlı arazi üzerinde bilirkişilere göstertilip düzenlenecek krokiye yerleri işaret ettirilmeli, bilirkişilerce bilinmeyen sınırlar yönünden tanıkların bilgisine başvurulmalı, bilirkişi ve tanıklardan taşınmazların öncesinin mer'a yada devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olup olmadığı, değilse kimden kaldığı A..ve mirasçılarının zilyetliklerinin başlangıç tarihi. Süresi ve sürdürülüş biçimi, 109 nolu parselin kararda yazıldığı gibi devamlı olarak Murat nehrinin etkisi altında kalıp kalmadığı,olaylara dayalı olarak ayrı ayrı sorulup saptanmalı, bilirkişi ve tanık sözleri arasında aykırılık doğduğunda giderilmeli, taşınmazların bulundukları yer ve yöre ile ilgili yetkili makamlarca verilmiş mer'a tahsis kararı yada kaydı olup olmadığı mercilerinden sorulup olduğunda getirtilerek uygulaması yapılmalı, ziraat teknisyeninin görüşü ile yetinilmeyerek birisi ziraat mühendisi diğeri jeoloji mühendisinden oluşturulacak iki kişilik bilirkişi kurulundan taşınmazların öncesinin mer'a olup olmadığı, değilse toprak yapıları, bitki örtüleri işleniş tarzları, ve süresi ve toprak karakterleri, 109 nolu parselin çay yada dere yatağı olup olmadığı veya Murat nehrinin devamlı yada gecici olarak etkisinde kalıp kalmadığı, gecici olarak kalması halinde senenin hangi aylarına münhasır olduğu ve dolayısıyla tarımsal faliyete engel bir halin bulunup bulunmadığı konularında teknik verilere dayalı gerekçeli rapor alınmalı, oluşacak duruma göre zilyetliğin başlangıç tarihi ve süresi ile ilgili olarak komşu parsellerin malik yada zilyetlerinin tanık sıfatı ile bilgilerine başvurulmalı, gerektiğinde taşınmazların kuru yada sulu arazi olup olmadığı yönü araştırılmalı, buarada davalılar ve miras bırakanları A.. adına belgesiz zilyetliğe dayalı olarak taşınmaz tesbit yada tescil edilip edilmediği yönünden mercileri nezdinde araştırma yapılıp olduğunda tutanakları getirtilmeli, fen bilirkişisine yapılan keşif uygulamaları ve kayıtlarda yazılı sınır yerlerini izlemeye olanak verecek biçimde geniş kapsamlı raporlu kroki düzenlettirilmeli, ondan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmelidir. Davacı hazinenin 122, davalıların ise 12 ve 109 nolu parsellerle ilgili hükme yönelik temyiz itirazları yerindedir. Kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerden ötürü BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde temyiz edene geri verilmesine 6.2.2007 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.