Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · E. 2005/7964 · K. 2006/8410

11. Hukuk Dairesi 2005/7964 E., 2006/8410 K. 11. Hukuk Dairesi 2005/7964 E., 2006/8410 K. - DEVİR SÖZLEŞMESİ - GÖREVSİZLİK KARARI - MUARAZA - TAHKİM ŞARTI- 1086 S. HUKUK USULÜ MUHAKEMELERİ KANUNU(MÜLGA) [ Madde 516 ] "İçtihat Metni" Taraflar arasında görülen davada Bursa Asliye 3. Hukuk Mahkemesi'nce verilen 10.05.2005 tarih ve 2005/145-2005/222 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü: Davacılar vekili, 1972 yılından itibaren müvekkillerince kullanılan "A… … Lastik Sanayii+şekil" markasının 1985 yılında müvekkillerinden Şahap Aktaş adına tescil edilip daha sonra müvekkillerince kurulan Aktaş Lastik San. A.Ş.ne devredildiğini, 1996 yılında davalılardan C... Luftfedersysteme GmbH.nin, Aktaş Lastik San. A.Ş.nin %50 hissesini, 1999 yılında da tamamını satın aldığını, müvekkilleri gerçek kişiler ile anılan davalı firma arasında imzalanan hisse devir sözleşmesinin 3.3. maddesi uyarınca "A… …" ve "A… … Lastik" markalarının müvekkillere veya müvekkillerinin ortağı bulunduğu şirketlere ait olacağının kararlaştırıldığını, davalı firmanın marka devir yükümlülüğünü yerine getirmemesi nedeniyle "Aktaş" markasının halen diğer davalı C… … Lastik San. A.Ş. adına (eski A… … Lastik San. A.Ş.) tescilli göründüğünü, müvekkillerinin daha sonra diğer müvekkili şirketi kurduklarını ve anılan markanın bu şirkete devrinin gerektiğini ileri sürerek, davalı C… … Lastik San. A.Ş. adına tescilli dava konusu markanın müvekkilleri adına devrinin tespitini talep ve dava etmiştir. Davalılar vekili, davacılardan A… … Hava Süsp. A.Ş. ile müvekkillerinden C… … A.Ş.nin dava konusu hisse devir sözleşmesinin tarafı olmadıklarını, aynı sebeple anılan müvekkilli aleyhine daha önceden açılan davanın bu gerekçeyle reddedilip, kararın kesinleştiğini, hisse devir sözleşmesinin 6 nci maddesi uyarınca diğer müvekkili C… … GmbH hakkındaki davanın hakem huzurunda görülmesi gerektiğini, eda davası olanağı varken tespit davası açılamayacağını, talebin haksız olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir. Mahkemece, toplanan kanıtlara dayanılarak, davacılar vekili tarafından talep sonucunun ıslah edilerek "marka devrinin tespiti ve muarazanın önlenmesinin" istendiği, taraflar arasındaki sözleşmenin 6/1 nci maddesinde tahkim iradesinin açık ve kesin biçimde ortaya konulduğu, bu maddede "acil durumlarda mahkemeler nezdinde ihtiyati haciz, ihtiyati tedbir gibi talep ve almanın saklı olduğunun" belirtilmesinin bir hukuki zorunluluğu açıklamak amaçlı olduğu ve tahkim iradesinin açık ve kesin olduğu sonucunu değiştirmeyeceği, uyuşmazlığın kamu düzenine ilişkin bulunmaması ve HUMK.nun 518 nci maddesinde belirtilen tarafların arzusuna tabi olmayan meselelerden de olmaması nedeniyle tahkim şartının geçersizliğinin ileri sürülemeyeceği, tahkim sözleşmesinin tarafların mirasçılarını ve alacağı taraflardan birinden devralan kişileri de bağlayacağından, davacı gerçek kişilerin kurduğu diğer davacı A… … A.Ş. ile dava konusu markanın adına tescilli bulunduğu davalı C… … A.Ş.nin de tahkim şartı ile bağlı oldukları gerekçesiyle, HUMK.nun 516 vd. maddeleri uyarınca uyuşmazlığın çözümü hakeme ait bulunduğundan dava dilekçesinin görev yönünden reddine karar verilmiştir. Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir. 1- Dava, marka devrinin tespiti ve muarazanın önlenmesi istemine ilişkindir. Davacı gerçek kişiler ile davalılardan C… … GmbH arasında, tarihsiz hisse devir sözleşmesi ile, A… … Lastik San. AŞ.'ndeki (ünvan değişikliği ile davalı C… … Lastik San. AŞ.) davacılara ait hisselerin tamamı, davalı C… … GmbH Şirketi'ne devredilmiş, devir sözleşmesinin 3.3. maddesi ile, A… … ve A… … Lastik markalarının davacılara veya davacıların ortağı olduğu şirketlere ait olacağı kabul edilmiş, aynı sözleşmenin 6. maddesi ile, bu sözleşmeyle ilgili olarak taraflar arasında çıkabilecek tüm uyuşmazlıkların tahkim yoluyla çözümleneceği kararlaştırılmıştır. İş bu dava ile, anılan hisse devir sözleşmesinin tarafı olmayan ve ayrı bir tüzel kişiliğe sahip bulunan A… … Lastik San. AŞ. (davalı C… … Lastik San. AŞ.) adına tescilli 95/86637 sayılı markanın davacılara devri gerektiğinin tespiti talep edildiğine göre, yargılama sonucu verilecek karar, sözleşme dışı olan davalı C… … Lastik San. AŞ.'nin haklarını da doğrudan etkileyecektir.Dolayısıyla, dava konusu markanın asıl sahibi olan davalı C… … Lastik San. AŞ.'nin, marka hakkının tartışılıp değerlendirileceği bir uyuşmazlıkta taraf sıfatıyla yer alması zorunludur. Bu durumda ise, taraflar arasındaki uyuşmazlığın sadece hisse devir sözleşmesinden kaynaklandığı kabul edilemez. Zira, yukarıda da açıklandığı gibi, davalı C… … Lastik San. AŞ., sözleşmede taraf değildir ve sözleşmenin 6. maddesinde de belirtildiği üzere, tahkim şartı sadece bu sözleşmenin tarafları için uygulanır. Ayrıca, sözleşmenin ayrı bir tüzel kişiliği olan Aktaş Lastik San.AŞ. (davalı C… … Lastik San. AŞ.) adına ve bu şirketi temsilen imzalanmamış olması ve uyuşmazlığın yukarıda açıklanan niteliği ve seyri itibariyle, davalı C… … Lastik San. AŞ.'ni, davacı gerçek kişilerin veya davalı C… … GmbH Şirketi'nin halefi veya bu kişilerden alacak devralan bir şirket olarak kabul etmek ve bu nedenle tahkim şartının, davalı C… … Lastik San AŞ. hakkında uygulanması gerektiğini söyleyebilmek de mümkün değildir. Kaldı ki tüm bu tartışmalar bir yana, davacı A… … Hava Süsp.AŞ. ile davalı C… …. Lastik San. AŞ. arasında Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde görülen yargılama sonucunda, davalının hisse devir sözleşmesinin tarafı olmadığı ve taraflar arasında bir tahkim sözleşmesinin de bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ve bu karar temyiz edilmeksizin kesinleşmiştir. O halde mahkemece, yukarıda açıklanan nedenlerle işin esasının incelenmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, sözleşmedeki tahkim şartına dayanarak yazılı şekilde görevsizlik kararı verilmesi doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir. 2- Bozma neden ve şekline göre, davalılar vekilinin işin esasına yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik gerek görülmemiştir. SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davacılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacılar yararına BOZULMASINA, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle, davalılar vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına, ödedikleri temyiz peşin harcın istekleri halinde temyiz edenlere iadesine, 14.07.2006 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.