Yargıtay 1. Hukuk Dairesi · E. 2006/12619 · K. 2007/1307

1. Hukuk Dairesi         2006/12619 E.  ,  2007/1307 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : GÖYNÜK ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ TARİHİ : 26/07/2006 Taraflar arasında görülen davada; Davacılar, miras bırakanları F.ve R.. tarafından . ve .parsel sayılı taşınmazların, davalıya mirasçılardan mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olarak temlik edildiğini ileri sürüp,pay oranında tapu iptal ve tescil istemişlerdir. Davalı,davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, ferağat nedeniyle ve kanıtlanamayan davanın reddine karar verilmiştir. Karar,davacılar tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla;Tetkik Hakimiraporu okundu,düşüncesi alındı.Dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü: -KARAR- Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali tescil isteğine ilişkindir. Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir. Dosya içeriği ve toplanan delillerden;.. ada .parsel (yeni .. parsel) sayılı taşınmazın 13.10.1980 tarihli akitle miras bırakan R.. tarafından yarı yarıya M...Ö..N... ve F...'ya satış suretiyle temlik edildiği, miras bırakanı F...'nın da payını 29.9.1983 tarihli akitle davalı M.. temlik ettiği 21.11.1991 tarihli akitle de .. parsel sayılı taşınmazın yine F..tarafından satış yoluyla davalı M..temlik edildiği anlaşılmaktadır. Davacılar miras bırakanlarınca yapılan temliklerin mirastan mal kaçırma amaçlı olduğunu ileri sürerek eldeki davayı açmışlardır. Bilindiği üzere; uygulamada ve öğretide "muris muvazaası" olarak tanımlanan muvazaa,niteliği itibariyle nisbi (mevsuf-vasıflı) muvazaa türü dür. Söz konusu Muvazaada miras bırakan gerçek-ten sözleşme yapmak ve tapulu taşınmazını devretmek istemektedir. Ancak mirascısını miras hakkından yoksun bırakmak için esas amacını gizleyerek, gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazını, tapuda yaptığı resmi sözleşmede iradesini satış veya ölünceye kadar bakma sözleşmesi doğrultusunda açıklamak suretiyle devretmektedir Bu durumda yerleşmiş Yargıtay İçtihatlarında ve l-4-1974 tarih 1/2 sayılı İnançları Birleştirme Kararında açıklandığı üzere görünürdeki sözleşme tarafların gerçek iradelerine uymadığından, gizli bağış sözleşmeside Medeni Kanunun 706, Borçlar Kanunun 213 ve Tapu Kanunun 26. maddelerinde öngörülen şekil koşullarından yoksun bulunduğundan, saklı pay sahibi olsun veya olmasın miras hakkı çiğnenen tüm mirascılar dava açarak resmi sözleşmenin muvazaa nedeni ile geçersizliğinin tespitini ve buna dayanılarak oluşturulan tapu kaydının iptalini isteyebilirler. Hemen belirtmek gerekirki bu tür uyuşmazlıkların sağlıklı, adil ve doğru bir çözüme ulaştırılabilmesi, davalıya yapılan temlikin gerçek yönünün diğer bir söyleyişle miras bırakanın asıl irade ve amacının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde ortaya çıkarılmasına bağlıdır. Bir iç sorun olan ve gizlenen gerçek irade ve amacın tespiti ve aydınlığa kavuşturulması genellikle zor olduğundan bu yöndeki delillerin eksiksiz toplanılması yanında birlikte ve doğru şekilde değerlendirilmeside büyük önem taşınmaktadır. Bunun içinde ülke ve yörenin gelenek ve görenekleri, toplumsal eğilimleri, olayların olağan akışı,miras bırakanın sözleşmeyi yapmakta haklı ve makul bir nedeninin bulunup bulunmadığı,davalı yanın alış gücünün olup olmadığı, satış bedeli ile sözleşme tarihindeki gerçek değer arasındaki fark, taraflar ile miras bırakan arasındaki beşeri ilişki gibi olgulardan yararlanılmasında zorunluluk vardır. Somut olaya gelince, mahkemece yapılan araştırma, inceleme ve soruşturmanın yukarıda değinilen ilkeler gözetildiğinde hükme elverişli nitelikte olduğu söyleyebilme olanağı yoktur. Hal böyle olunca, tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda ve değinilen savunmaları doğrultusunda ve değinilen ilkeler de gözetilmek suretiyle delillerin toplanması, ondan sonra hasıl olacak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik incelemeyle yetinilerek yazılı olduğu üzerer hüküm kurulması doğru değildir.Davacıların temyiz itirazı yerindedir.Kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerle HUMK.'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 12.2.2007 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.