Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2006/13377 · K. 2006/11775

21. Hukuk Dairesi         2006/13377 E.  ,  2006/11775 K. "İçtihat Metni" Mahkemesi     :  Kütahya İş Mahkemesi Tarih               : 8.6.2006 Davacı  1.12.1995  tarihinden itibaren tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun ve tarım Bağ-kur sigortalılığının halen devam ettiğinin tesbitine   karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin  kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı  vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan  ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. 1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine, 2-Dava, davacının 20.8.1995 tarihinden  itibaren 2926 sayılı Yasaya tabi tarım Bağ-Kur  sigortalısı  olduğunun  tesbiti istemine  ilişkindir. Mahkemece   davacı vekilinin 8.6.2006 günlü duruşmadaki beyanı gözetilerek 1.12.1995  tarihinden itibaren  tarım Bağ-Kur  sigortalısı olduğunun  tesbitine karar verilmiştir. Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım Bağ-Kur hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan  Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 50 yaşını dolduran kadınlarla, 55 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım Bağ-Kur sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Bağ-Kur’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. Bağ-Kur’un iş bu prim ödenmesine    rağmen,   sigortalıyı   re’sen   kayıt   ve   tescil   etmemesi   yasanın  kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık  ve  Nüfus  İdareleri  kayıtları  ile  diğer  kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan p. e. İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Ş.Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının  esas alınacağı  bildirilmiştir.  Bu kayıtların  tarımda  kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi  olduğu ortadadır. Yapılan incelemede davacının Ziraat Odası  kaydının 25.3.2004 tarihinde başladığı, Tarım Kredi Kooperatifi ortağı olmadığı,   zirai arazisinin bulunduğu, Ziraat Bankasından kredi almadığı, davacının sattığı ürün bedelinden ilk prim kesintisinin Temmuz 1995 tarihinde yapıldığı  1.2.2004 tarihi  itibariyle tarım  Bağ-Kur  sigortalısı olarak kayıt ve tescil edildiği  görülmektedir. Mahkemece kesintinin bulunduğu  1.12.1995-31.12.1995 tarihleri arasındaki dönem yönünden  verilen tesbit kararı yerinde ise de prim kesintisinin bulunmadığı  1.1.1996-1.2.2004  tarihleri arasındaki dönemde 2926 sayılı Yasa'nın 10. maddesinde belirtilen kayıtlar bulunmadığı   ve tarımsal faaliyet bu madde kapsamında  kanıtlanamadığı halde  bu döneme ilişkin istemin soyut tanık beyanı ve zabıta araştırmasına dayalı olarak kabul edilmesi,  ayrıca davalı kurumca davacı 1.2.2004 tarihi itibariyle  kayıt ve tescil edilip 1.2.2004 tarihi ile dava tarihi olan 19.4.2006 tarihleri arasında ihtilaf çıkarılmadığı halde bu tarihleri de kapsar şekilde tesbit kararı verilmiş olması usul  yasaya uygun değildir . Diğer yandan ıslah yolu ile talebin azaltılması feragat anlamına  geldiğinden davacı dava dilekçesinde  20.8.1995 tarihinden itibaren tesbit kararı verilmesini talep ettiği halde 8.6.2006  günlü duruşmada 1.12.1995  tarihinden itibaren tesbite karar verilmesini beyan etmesi 20.8.1995-1.12.1995 tarihleri  arasındaki talebinden  feragat anlamını taşıdığından  bu dönem isteğin reddine karar verilerek ret  nedeniyle davalı yararına avukatlık ücretine hükmedilmemiş olması da kabul şekli bakımından hatalı olmuştur. Mahkemece bu maddi ve hukuki  olgular  gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması  usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalı kurumun  bu yönleri amaçlayan  temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 7.11.2006   gününde oybirliğiyle karar verildi.