Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2006/15655 · K. 2006/14362

21. Hukuk Dairesi         2006/15655 E.  ,  2006/14362 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Çorum İş Mahkemesi TARİHİ : 17/08/2006 Davacı, ilk Bağ-Kur primi  kesintisi  yapıldığı tarihi takip eden aybaşından itibaren  tarım bağ-kur sigortalısı olduğunun  tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin  kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı vekili tarafından  temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi  tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. 1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici sebeplere  göre davalı vekilinin  aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine. 2- Davacı; teslim ettiği ürün bedelinden yapılan ilk kesinti tarihini takip eden aybaşından itibaren tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitini istemiştir. Mahkemece; davacının 01.06.1998 tarihinden itibaren; 2005 yılındaki 83 günlük S.S.K.'lı çalışmaları dışında kalan dönemde tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmiştir. Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım Bağ-Kur hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan  Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 50 yaşını dolduran kadınlarla, 55 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım Bağ-Kur sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Bağ-Kur’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt   ve   tescil  konusundaki  iradelerini  ortaya koydukları tartışmasızdır. Bağ-Kur’un iş bu  prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan pancar ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının  esas alınacağı  bildirilmiştir.  Bu kayıtların  tarımda  kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi  olduğu ortadadır. Yapılan incelemede; davacının Ziraat odası ve Tarım Kredi Kooperatifi ortaklığının bulunmadığı, zirai arazisinin bulunduğu; Ziraat bankasından kredi almadığı, davacının sattığı ürün bedelinden ilk prim kesintisinin 20.05.1998 tarihinde yapıldığı başka kesintinin olmadığı görülmüştür. Mahkemece; kesintinin bulunduğu 01.06.1998-31.12.1998 tarihleri arasındaki dönem yönünden verilen tesbit kararı yerinde ise de; prim kesintisinin bulunmadığı  01.01.1999-17.05.2006  tarihleri arasındaki dönemde  2926 sayılı Yasa'nın 10. maddesinde belirtilen kayıtların bulunmadığı ve tarımsal faaliyetin bu madde  kapsamında kanıtlanmadığı halde; bu döneme ilişkin istemin reddi yerine soyut tanık anlatımı ve zabıta araştırmasına  dayalı olarak kabul edilmesi usul ve yasaya uygun değildir. Bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır. O halde, davalı kurumun  bu yönleri amaçlayan  temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 05.12.2006  gününde oybirliğiyle karar verildi.