Yargıtay 21. Hukuk Dairesi · E. 2006/19382 · K. 2007/332

21. Hukuk Dairesi         2006/19382 E.  ,  2007/332 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Çorum İş Mahkemesi TARİHİ : 26/09/2006 Davacı, ilk prim kesintisinin yapıldığı tarihten  itibaren tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin  kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı  vekili tarafından  temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi. 1-Dosyadaki yazılara toplanan delillere hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine, 2-Davacı, davalı Kurum’a ilk prim  kesintisinin yapıldığı tarihi takip eden ay başından itibaren  varsa  SSK’lı ve Bağ-Kur’lu hizmetleri dışında kalan sürede,  tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine  karar verilmesini istemiştir. Mahkemece, davanın kabulü ile davacının 01.05.1995 tarihinden itibaren tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmiş ise de, bu sonuç usul ve yasaya uygun bulunmamaktadır. Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım Bağ-Kur hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar. Anılan  Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir. 2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 50 yaşını dolduran kadınlarla, 55 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım Bağ-Kur sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir. Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür. Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek Bağ-Kur’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. Bağ-Kur’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan pancar ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının  esas alınacağı  bildirilmiştir.  Bu kayıtların  tarımda  kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi  olduğu ortadadır. Yapılan incelemede, davacının  sattığı ürün bedelinden ilk prim kesintisinin 20.06.2000 tarihinde yapıldığı, 14.04.1995 tarihinde ürün satışı yapıldığı halde kesinti bulunmadığı, Ziraat Odası kaydının 01.01.1996  tarihinde başladığı, 01.07.1999 tarihinde tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak kayıt ve tescil edildiği, İskilip Ziraat Odasına yazılan müzekkere cevabının dosyada bulunmadığı ve İskilip Tarım Kredi Kooperatifi Müdürlüğünün 29.06.2006 tarihli yazısına göre kooperatif kaydının bulunmadığı, dosyada   bulunan İB Formuna göre ise 22.08.1985 tarihinden itibaren Kuzuluk Tarım Kredi Kooperatifine kayıtlı olduğu ancak üyeliğinin devam edip etmediğinin ve Çorum Pancar Ekicileri Kooperatifine hangi tarihten itibaren üye olduğunun belirtilmediği, görülmektedir.Davacının Çorum Şeker Fabrikasına ilk ürün tevkifatının 20.06.2000 yılında yapıldığı ve 01.07.1999 tarihinden itibaren Tarım Bağ-Kur’a kayıt ve tescil edildiği dosya içerisindeki belgelerden anlaşıldığı halde sigortalılık başlangıcının 01.05.1995 olarak kabulü ile dava tarihine kadar Tarım Bağ-Kur kapsamında sigortalı olduğunun tesbitine karar verilmesi doğru değildir. Yapılacak iş; davacının hangi tarihten itibaren İskilip Ziraat Odasına, Kuzuluk Tarım Kredi Kooperatifine ve Pancar Ekicileri Kooperatifine üye olduğunu ve üyeliğinin devam edip etmediğini ilgili kuruluşlardan sormak, ayrıca Tarım Bağ-Kur’a kayıt ve tescil edildiği 01.07.1999 tarihinden önce  varsa ürün sattığı kişi, kurum ve kuruluşları açıklattırmak, buralardan  ürün bedellerinden  prim  kesintisi yapılıp  yapılmadığını  sormak, yapılmış ise belgelerini getirtmek ve 2926 sayılı kanunun 10.maddesinde belirtildiği üzere tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle sonuca ulaşmaktır. Yukarıda belirtilen maddi ve hukuki olgular dikkate alınmaksızın mahkemece eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır. SONUÇ: Hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 22.01.2007 gününde oybirliğiyle karar verildi.