Yargıtay 14. Hukuk Dairesi · E. 2006/9448 · K. 2006/11012

(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2006/9448 E.  ,  2006/11012 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Davacılar tarafından, davalılar aleyhine 20.01.2004 gününde verilen dilekçe ile geçit hakkı istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davalı ... hakkındaki davanın kabulüne dair verilen 23.09.2004 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... vekilleri tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü: K A R A R Davacı, 331 parsel sayılı taşınmazı için davalılara ait 325 ve 326 parsel sayılı taşınmazlardan geçit hakkı istemiş, yerel mahkeme Kadastro Fen Memuru Muammer Akhan imzalı 10.06.2004 tarihli bilirkişi krokisinde kırmızı boyanarak gösterilen güzergahtan 331 parsel lehine 326 parsel aleyhine geçit hakkı kurulmasına karar vermiş, hüküm 326 parsel sayılı taşınmazın maliki davalı ... tarafından temyiz edilmiştir. Dava, Türk Medeni Kanununun 747 (önceki Medeni Kanunun 671.) maddesine dayanılarak açılmış geçit hakkı kurulması istemine ilişkindir. Ülkemizde arazi düzenlemesinin sağlıklı bir yapıya kavuşmamış olması ve her taşınmazın yol ihtiyacına cevap verilmemesi geçit davalarının nedenidir. Geçit hakkı verilmesiyle genel yola bağlantısı olmayan veya yolu bulunsa bile bu yol ile ihtiyacı karşılanamayan taşınmazın genel yola kesintisiz bağlantısı sağlanır. Uygulama ve doktrinde genellikle bunlardan ilkine mutlak geçit ihtiyaç veya geçit yoksunluğu, ikincisine de nisbi geçit ihtiyacı ya da geçit yetersizliği denilmektedir. Bu bilgiler ışığında eldeki dava değerlendirildiğinde; I- Yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve dosya içeriğine göre, davalı ... vekilinin sair temyiz itirazları yerinde değildir. II- Davacıya ait 331 parsel sayılı taşınmazın mutlak geçit ihtiyacı içinde olduğu sabittir. Herne kadar mahkemece bu ihtiyacın karşılanması için 326 sayılı parselin krokide kırmızı ile boyanarak gösterilmiş kısmından geçit hakkı tesis edilmiş ise de, kırmızı boyalı güzergahın bağlandığı yeşil boyalı kısım genel yol olmayıp, aynı bilirkişinin aynı tarihli raporundan anlaşıldığına göre Kocabaş Belediyesince yapılan 18.madde uygulaması sonunda imar yoluna terk edilen arazidir. Ancak zeminde açılmış bir yol mevcut değildir. Dolayısıyle tesis edilen geçit hakkı aktif bir anayola değil, bilirkişi krokisinde görüldüğü gibi 859 parsel numaralı taşınmaza ulaşmaktadır. Bu durumda başka alternatiflerin var olup olmadığı araştırılmaksızın fiilen açılmamış bir yola bağlanacak biçimde geçit hakkı kurulmasına karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir. Ayrıca, kabule göre de; yukarıda sözü edilen raporda 325 ve 326 parseller arasında 60 cm. genişliğinde bir ark bulunduğu, arkın ortası müşterek sınır kabul edildiğinde parsellerle ark arasında 1,5'lik kot farkı bulunduğundan geniş ve yüksek bir ark oluştuğu, bundan dolayı arkın genişliğinin yaklaşık 3m'yi bulduğu, ark genişliği bırakıldıktan sonra artı 3 m eninde geçit hakkı verilmesi gerektiği belirtilmiş olmasına rağmen krokide ark genişliği olarak bırakılması gereken kısmın kesin ölçüleri gösterilmemiştir. Dolayısıyla 3 m enindeki ark genişliğinin hangi sınırdan itibaren başlayacağı açıklık kazanmamıştır. İnfazda zorluk yaratılacak şekilde hüküm kurulması açıklanan nedenle doğru görülmemiştir. SONUÇ : Yukarıda I.bentte yazılı nedenlerle davalının yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine, II.bentte yazılı nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin yatırılan harcın istek halinde yatırana iadesine, 16.10.2006 tarihinde oybirliği ile karar verildi.