İçtihatYargıtay4. Hukuk Dairesi09.12.2024

Yargıtay 4. Hukuk Dairesi · E. 2022/15874 · K. 2024/12493

4. Hukuk Dairesi 2022/15874 E. , 2024/12493 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2022/925 E., 2022/925 K. İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usûl eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) poliçesi ile sigortaladığı araç sürücünün direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucunda 24.07.2020 tarihinde tek taraflı yaralamalı trafik kazasının meydana geldiğini ve kaza nedeniyle araçta yolcu olarak bulunan davacının malul kaldığını, davalı tarafa yapılan başvurunun sürüncemede bırakıldığını beyanla belirsiz alacak davası olarak fazlaya ilişkin hakların saklı kalması kaydıyla şimdilik 850,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 50,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 50,00 TL bakıcı gideri ve 50,00 TL tedavi gideri olmak üzere toplam 1.000,00 TL tazminatın davalıya başvuru tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş; bedel arttırım dilekçesiyle talebini 187.647,31 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın kısmi alacak davası olarak kabul edilmesi gerektiğini, davacının başvuru öncesinde müvekkiline usulüne uygun olarak başvuru yapmadığından davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının sunmuş olduğu maluliyet raporunun kaza tarihindeki yönetmelik hükümlerine göre düzenlenmediğini, davacının sunmuş olduğu maluliyet raporunun hükme esas alınamayacağını, sunulan raporda 3 tane estetik cerrahisi ve dermatoloji uzmanının imzasının bulunmadığını, müvekkilince alınan maluliyet raporu ile davacının sunmuş olduğu maluliyet raporu arasında çelişki bulunduğunu, tazminat hesabında TRH 2010 Yaşam Tablosu ile %1,65 teknik faiz yönteminin kullanılması suretiyle hesaplama yapılması gerektiğini, tedavi giderlerinden SGK'nın sorumlu olduğunu, aksi kanaat halinde belgelendirilmeyen tedavi gideri ve bakıcı giderinden %50 hakkaniyet indirimi yapılması gerektiğini, bakıcı gideri hesaplamasında net asgari ücretin esas alınması gerektiğini, Sosyal Güvenlik Kurulu (SGK) tarafından davacıya geçici iş göremezlik ödemesi yapılıp yapılmadığının tespit edilmesi gerektiğini, kazanın meydana gelmesinde kazaya karışan tarafların kusur durumlarının tespiti için rapor alınması gerektiğini, hesap olunan tazminattan müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, istiap haddinin aşılması nedeniyle müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, müvekkilinin temerrütünden bahsedilemeyeceğini, faize karar verilmesi halinde yasal faize hükmedilmesi gerektiğini, davacı yararına hükmedilen vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesaplanan miktarın 1/5'i olması gerektiğini belirterek başvurunun reddini istemiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine; İtiraz Hakem Heyeti yukarıda belirtilen tarih ve sayılı kararıyla; başvuranın 2004 doğumlu olduğu, kazanın 2020 yılında gerçekleştiği ve kaza sırasında başvuranın 16 yaşında olduğunun anlaşıldığı, geçici maluliyet zararının gelir kaybı olması ve başvuranın kaza sırasında reşit ve müstahsil olmadığı gözetildiğinde, geçici iş göremezlik tazminatının doğmayacağı dikkate alınarak davalının buna yönelik itirazının kabulü ile ve yine başvuru sahibi lehine vekalet ücretine karar verilirken Sigortacılık Kanunu'nun 30. maddesinin 17. fıkrası ve 19.01.2016 tarihli, 29598 Sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmeliğin 16. maddesinin 13. fıkrasında vekalet ücretine ilişkin düzenleme getirildiği, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 17/2. maddesi gereğince, vekalet ücretinin tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde asliye mahkemeleri için öngörülen maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla, hesaplanan vekalet ücretinin 1/5'i oranında vekalet ücretine karar verilmesi gerektiğinden bahisle kararda hükmedilen vekalet ücreti belirtilen ölçülere uygun olmadığına ve bu nedenle davalının itirazının kısmen kabulü ile, kararın vekalet ücreti yönünden düzeltilmesine ve başvuran lehine 9.200,00 TL ücrete hükmedilmesine karar verilmiş, maluliyet raporunun kaza tarihindeki yönetmelik hükümlerine göre ve kaza ile illiyet bağı kurularak hazırlanmış olması, hükme esas alınan raporda TRH 2010 Yaşam Tablosu ile progresif rant yönteminin kullanılmasının Yargıtay içtihatlarına uygun olması gerekçesiyle davalının diğer itirazlarının ise reddine karar verilmiş ve Başvurunun kısmen kabulü ile, 148.796,09 TL sürekli maluliyet ve 50,00 TL tedavi gideri olmak üzere toplam, 148.846,09 TL tazminatın 31.03.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte sigorta şirketinden alınarak başvurana verilmesine fazlaya ilişkin geçici maluliyet ve geçici bakıcı gideri talebinin reddine, davacı vekil ile temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, davalı vekil ile temsil olunduğundan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne göre hesaplanan 1.228,24 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine karar vermiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri Davalı vekili temyiz dilekçesinde; davacının sunmuş olduğu maluliyet raporunun kaza tarihindeki yönetmelik hükümlerine göre düzenlenmediğini, davacının sunmuş olduğu maluliyet raporunun hükme esas alınamayacağını, sunulan raporda 3 tane estetik cerrahisi ve dermatoloji uzmanının imzasının bulunmadığını, müvekkilince alınan maluliyet raporu ile davacının sunmuş olduğu maluliyet raporu arasında çelişki bulunduğunu, tazminat hesabında TRH 2010 Yaşam Tablosu ile %1,65 teknik faiz yönteminin kullanılması suretiyle hesaplama yapılması gerektiğini, sürekli iş göremezlik tazminatına ilişkin hesaplamanın davacının kaza tarihinde 16 yaşında olması nedeniyle 18 yaşından itibaren hesaplanmaya başlanması gerektiğini, tedavi giderleri talebinin hukuki dayanağının bulunmaması nedeniyle bu talebin reddine karar verilmesi gerektiğini belirtmiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık; davalı ... tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçesi ile teminat altına alınan ve davacının içerisinde yolcu olarak bulunduğu aracın sürücüsünün direksiyon hakimiyetini kaybetmesi nedeniyle meydana gelen tek taraflı trafik kazası sonucunda davacının yaralanması nedeniyle davacının sürekli iş göremezlik, geçici iş göremezlik tazminatı ile bakıcı gideri tazminatı ve tedavi masrafları talebine ilişkindir. 1- Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına, tazminat hesabında TRH 2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yönteminin kullanılmasının Yargıtay içtihatlarına uygun olmasına, kabul edilen miktar yönünden tedavi giderinin makul olması ve davalının sorumlu olmasına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2-Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamı, maluliyetin varlığı ve oranının doğru biçimde belirlenmesi gereklidir. Bu belirlemenin ise, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir. Somut olayda; kaza neticesinde davacının maruz kaldığı yaralanmaya ilişkin olarak Balıkesir Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanlığı Adli Tıp Bilimleri Bölümü tarafından düzenlenen 03.03.2022 tarihli raporda, Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik'in 5. Bölüm 14 üncü maddesi uyarınca trafik kazası sonucu yaralanan çocuklar hakkında 30.03.2013 tarihli Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkındaki Yönetmelik ve ekinde yer alan cetvellere göre maluliyet oranının % 9 olduğu belirlenmiştir. Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şarları A.2 maddesinin (i) fıkrasında "Kurul Raporu: Usulüne uygun olarak tanzim edilen, 20.02.2019 tarihli ve 30692 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğe göre düzenlenen, sakatlık oranını, geçici iş göremezlik süresini ve bakıcı ihtiyacını gösterir kurul raporunu ifade eder" hükmü yer almakta ise de Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik incelendiğinde Yönetmeliğin amacının terör, kaza ve yaralanmaya bağlı olarak çocuklar ile ilgili özel gereksinim alanlarının belirlenmesine yönelik raporun hazırlanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemek olduğu anlaşılmaktadır. Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin (n) fıkrasında ise “Özel Gereksinim”in çocuğun toplumsal yaşama eşit katılabilmesi için bedensel ya da gelişimsel işlev kısıtlılığı olmayan bireylerden farklı sağlık, eğitim, rehabilitasyon, cihaz, ortez, protez, çevresel düzenlemeler ve diğer sosyal ve ekonomik haklara ve hizmetlere gereksiniminin olmasını ifade ettiği belirtilmiştir. Aynı Yönetmeliğin 8. maddesinin (f) fıkrasında açıkça raporda engel oranının yazılmayacağının ifade edilmesi ile EK 2 ve EK.3 de bulunan Çocuklar İçin Özel Gereksinim Raporu (ÇÖZGER) Mevzuatla Uyum Arandığında Kullanılacak Tablo incelendiğinde engel oranı olarak %20'nin altındaki oranların gösterilmediği, Yönetmeliğin amacının engellilik oranları arasında çocukların özel gereksiniminin olup olmadığı ile ilgili olduğu, oysa TBK 54 üncü maddesi gereği kişinin bedensel zararının belirlenmesi için “Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar” ile sürekli iş gücü kaybı oranının belirlenerek buna bağlı olarak bedensel zararların tespit edilmesi gerektiği, çocukların trafik kazası sonucu sürekli sakatlık oranlarının tespitinde Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğin uygulanma imkanın olmadığı ve Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve eklerinin uygulanması gerektiği anlaşılmaktadır. Her ne kadar dosya içindeki bilirkişi raporunda, Çocuklar İçin Özel Gereksinim Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğin 14 üncü maddesinde Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğe atıf yaptığı gerekçesi ile çocuğun sürekli iş göremezlik oranının Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğe göre belirlendiği belirtilmiş ise de bu yönetmelik Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi ile 20.02.2019 tarihinde yürürlükten kaldırıldığı için bu tarihten sonraki kazalarda bu Yönetmeliğin uygulanma imkanı kalmamıştır. Bu nedenle Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve eklerine göre maluliyet oranının belirlenerek karar verilmesi gerekirken yanlış yönetmelik esas alınarak hazırlanan rapora göre hüküm kurulması doğru olmamıştır. Açıklanan hukuki ve maddi olgular karşısında; davacının davaya konu trafik kazasına ilişkin görmüş olduğu tüm tedavi evrakı temin edildikten sonra davacının yeniden muayenesi de yapılarak kaza nedeniyle maluliyeti oluşup oluşmadığı ve bakıcıya ihtiyaç duyup duymadığı, duyuyor ise ne kadar süreyle duyduğunun, dosya içerisinde olan tüm raporlarda irdelenmek suretiyle Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri ile eklerine göre belirlenmesi için, en yakın üniversite hastanesinin adli tıp anabilim dalı başkanlığından rapor alınıp oluşacak sonuca göre (maluliyet oranı bakımından davalı lehine oluşan usuli kazanılmış haklar dikkate alınarak) karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.