İçtihatYargıtay10. Hukuk Dairesi10.04.2025

Yargıtay 10. Hukuk Dairesi · E. 2024/12028 · K. 2025/5551

10. Hukuk Dairesi 2024/12028 E. , 2025/5551 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/920 E., 2024/1254 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : Bartın 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi SAYISI : 2022/193 E., 2024/56 K. Bölge Adliye Mahkemesinin kararı davacı vekili ile davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının 2002-2003 eğitim ve öğretim yılında ... Anaokulu'nda aşçı olarak çalışmaya başladığını, okul müdürünün öğrenci azlığını bahane ederek davacıyı kısmi zamanlı çalışıyor olarak gösterdiğini ileri sürerek 2002-2003 eğitim öğretim yılından dava tarihine (14.06.2011) kadar olan dönemde okulların açık olduğu tarihlerde kesintisiz çalışmasının tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının ... Anaokulunda kısmi süreli olarak çalıştığını, kısmi zamanlı çalışanların sigorta sürelerinin hesaplanmasına ilişkin Sosyal Sigortalar Kurumu Genel Müdürlüğünün 30.05.1984 tarihli ve 491306 sayılı yazısında saat ücreti ile çalışanların prime esas gün sayısının nasıl hesaplanması gerektiğinin belirtildiğini ve davacının çalıştığı sürelerin eksiksiz olarak bildirildiğini ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir. Fer’i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle, davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı Bakanlık vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf taleplerinin esastan reddine karar verilmiştir. Kararın gerekçesinde, "Dava konusu uyuşmazlık, davacı ...'un 2002-2003 eğitim öğretim yılından dava tarihine (14.06.2011) kadarki dönemlerde okulların açık olduğu tarihlerde ... Anaokulu bünyesinde ayda 30 gün çalıştığının tespitine ilişkindir. Davacının SGK hizmet dökümüne göre talep konusu dönemde davalı bakanlığa bağlı ... Anaokulu nezdinde 07.10.2003-10.02.2004, 11.02.2004-01.06.2004, 01.10.2004-01.06.2005, 17.10.2005-30.12.2005, 07.02.2006-31.05.2006, 05.10.2006-15.06.2007, 05.11.2007-01.04.2008, 14.10.2009-18.06.2010, 21.09.2010-17.06.2011 tarihleri arasında çalışma kaydının ve 07.10.2003 tarihli işe giriş bildirgelerinin bulunduğu tespit edilmiştir. Davacı hakkında 07.10.2003 tarihli işe giriş bildirgesinin verilmesi ile dönemsel çalışması olan davacı yönünden hak düşürücü sürenin durduğu, davanın süresinde açıldığının tespiti ile yargılama yapılması yerindedir. Dosya kapsamında 07.10.2003, 11.02.2004, 01.10.2004, 17.10.2005, 07.02.2006, 05.10.2006, 05.11.2007 tarihlerinde davacının imzası bulunan kısmi süreli hizmet sözleşmeleri bulunduğu, anılan sözleşmelerde işbaşı tarihi sözleşme tarihi olarak belirtilmiş olduğu, hizmet sözleşmelerinin yazılı şekilde tanzim edildiği ve davacı tarafından ihtirazı kayıt koyulmadan İmzalandığı değerlendirilerek sözleşme tarihlerinin işbaşı tarihi olarak kabul edilmesi yerindedir. Dosyadaki belgelere göre davalı ... Bakanlığına bağlı ... Anaokulunun 24.07.2002 tarihinde açıldığı, davacı adına 07.10.2003 tarihinde işe giriş bildirimi yapıldığı, davacının çalışmasının kısmi süreli olarak bildirildiği, kısmi çalışma üzerinden hazırlanan bir kısım bordro ve puantaj cetvellerinde davacının ihtirazı kaydı olmaksızın imzasının yer aldığı, bir kısım bordrolarda ise davacının imzası olmadığı, emsal yüksek yargı içtihatları dikkate alındığında bordrolarının usulüne uygun düzenlenmesi ve işçinin ihtirazı kayıt koymadan imzalanması halinde bordroda belirtilen hususların aksinin tanıkla ispat edilemeyeceği, bu nedenle davacının ihtirazı kayıt koymadan imzaladığı bordro veya puantaj bulunan dönemlerde kısmi çalışma yapıldığı kabul edilerek bu dönemler bakımından eksik prim gün sayısı hesaplamalardan dışlanması usul ve yasaya uygun bulunmuştur. Dinlenen tanıklar davacının, hak düşürücü süreye uğramayan 07.10.2003-14.06.2011 tarihleri arasında, okulların kapalı olduğu tarihler dışında davalı ... Bakanlığına bağlı ... Anaokulu iş yerinde, yemek ve temizlik gibi işleri yapmak suretiyle, haftanın 5 günü sabah 08:00 - 17:00 saatleri arasında tam zamanlı olarak çalışmış olduğu, okulların kapalı olduğu yaz ve sömestr döneminde davacının çalışmasının olmadığı yönünde beyanda bulundukları, buna göre dosya içinde yer alan belgeler ile tanık ifadeleri birlikte değerlendirildiğinde, davacının hizmetinin tespitini talep ettiği ve hak düşürücü süreye uğramayan 07.10.2003-14.06.2011 tarihleri arasındaki okulların açık olduğu tarihlerde hizmet sözleşmeleri tarihleri ve davacının bordro ve puantajlarda imzası bulunmayan dönemler bakımından işyerinde ayda 30 gün üzerinden çalıştığı ve bu süre üzerinden bildirilmeyen 87 tam gün sigorta bildirimlerinin yapılması gerektiği şeklindeki ilk derece mahkemesi kararı usul ve yasaya uygun olduğu" belirtilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri Davacı vekili özetle; müvekkilinin, ... Anaokulunda çalıştığını iddia ettiği 2002-2011 dönemi arasında, İl Milli Eğitim Müdürlüğünden gelen yazı cevabıyla da sabit olduğu üzere 2.322 gün okulun açık olmasına rağmen, okulların açık olduğu dönemde aralıksız çalışan müvekkili için 1.020 gün bildirildiğini, buna göre bildirilmesi gereken gün sayısının 1.302 gün olduğunu, kararda ve hükme esas raporda müvekkilinin bordroları ihtirazı kaydı olmaksızın imzaladığının belirtildiğini ancak davacının işsiz kalacağından korktuğu için mevcut durumu kabul etmek zorunda kaldığının dava dilekçesinde belirtildiğini, okulların açık olmasına rağmen hiç bildirilmeyen ayların olmasına yönelik itirazlarının ne bilirkişi raporuyla ne de hükümle açıklanamadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir. Davalı Bakanlık vekili özetle, gerek resmi kayıtlar, gerekse iş sözleşmeleri ile davacının kısmi süreli çalıştığının yazılı deliller ile sabit olduğunu, resmi ve yazılı kayıtlara karşın tanık delilini üstün tutarak tanık beyanlarına göre davanın çözüme kavuşturulmasının hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Davacı vekilinin temyizine ilişkin olarak: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361. maddesinin birinci fıkrası uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararlara karşı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurulabilir. Temyiz dilekçesinin süresinden sonra verilmesi hâlinde anılan Kanun’un 366. maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352. maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir. Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen karar, davacı vekiline 14.07.2024 tarihinde tebliğ edilmiş; temyiz dilekçesi ise yasal süre geçirildikten sonra 02.09.2024 tarihinde verilmiştir. Davacı vekiline yapılan tebliğden itibaren yasal iki haftalık süre geçtikten sonra verilen temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir. Davalı Bakanlık vekilinin temyizine ilişkin olarak: 1. Talep konusu dönemde 2004/12, 2005/1,3,4,5 ve 2007/4. aylarına ait puantaj kayıtlarında davacının çalışma süresinin 15 saat olarak belirlendiği, Mahkemece davacının imzası bulunmayan bu puantaj kayıtları nedeniyle çalışma süresinin 30 güne tamamlanmasına karar verildiyse de dosya içerisinde bulunan bireysel iş sözleşmelerine ve diğer aylardaki puantaj kayıtlarına göre davacının ay içinde tam gün çalışmadığı açık olup kısmi zamanlı olarak çalıştığı, bu haliyle puantaj kayıtlarının dosya kapsamına uygun olduğu ve bu kayıtların esas alınmak suretiyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken kısmen kabulüne karar verilmesi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir. 2. Kabule göre de eldeki davanın, 14.06.2011 tarihinde açılması karşısında, Sosyal Güvenlik Kurumunun davalı sıfatını haiz olması gerektiği belirgindir. İlk Derece Mahkemesince, karar başlığında Kurumun davalı sıfatı ile gösterilmesi gerekirken; feri müdahil sıfatı ile gösterilmesi; öte yandan Kurum hakkında yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. Bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek, yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.