Yargıtay 11. Ceza Dairesi · E. 2024/4022 · K. 2025/963
11. Ceza Dairesi 2024/4022 E. , 2025/963 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Sulh Ceza Hakimliği SAYISI : 2020/2508 Değişik İş SUÇ : Resmi belgede sahtecilik KARAR : Kovuşturmaya yer olmadığına dair ek karara karşı yapılan itirazın reddi KANUN YARARINA BOZMA YOLUNA BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararın kanun yararına bozulması Sivas Cumhuriyet Başsavcılığının, 23.06.2020 tarihli ve 2020/3144 Soruşturma sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair ek kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin mercii Sivas Sulh Ceza Hakimliğinin, 14.07.2020 tarihli ve 2020/2508 Değişik İş sayılı kararının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 271/4. maddesi uyarınca kesin nitelikte olması sebebiyle karar tarihi olan 14.07.2020'de kesinleştiği belirlenmiştir. Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun'un 309/1. maddesi uyarınca, 03.07.2024 tarihli ve 2023/31062 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 18.07.2024 tarihli ve KYB-2024/76943 sayılı Tebliğnamesi ile soruşturma dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:
I. İSTEM
A. Kanun Yararına Bozma İstemi Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 18.07.2024 tarihli ve KYB-2024/76943 sayılı kanun yararına bozma isteminin; "5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’un 160. maddesi uyarınca, Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlaması gerektiği, aynı Kanun’un 170/2. maddesi gereğince yapacağı değerlendirme sonucunda, toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu kanısına ulaştığında iddianame düzenleyerek kamu davası açacağı, aksi halde ise anılan Kanun’un 172. maddesi gereği kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar vereceği, buna karşın Cumhuriyet savcısının 5271 sayılı Kanun’un kendisine yüklediği soruşturma görevini yerine getirmediği, ortada yasaya uygun bir soruşturmanın bulunmadığı durumda, anılan Kanun’un 173/3. maddesindeki koşullar oluşmadığından, itirazı inceleyen merciin Cumhuriyet savcısının soruşturma yapmasını sağlamak maksadıyla itirazın kabulüne karar verebileceği yönündeki açıklamalar karşısında, Şüpheli ...'ın, Sivas Tüdemsaş Genel Müdürlüğünde memur olarak çalıştığı, şüphelinin müşteki ... ile önceye dayalı arkadaşlıklarının olduğu ve birbirlerini tanıdıkları, olay günü şüphelinin çalıştığı kurum tarafından düzenlenmiş gibi göstererek taklit yöntemiyle düzenlediği bir takım e-imzalı belgeleri kullanmak suretiyle müşteki ... üzerinde güven sağlayarak ve müştekinin işe alınacağı konusunda onu inandırarak bahsi geçen kurumun işe alımda yapılacak olan işlemler ve sertifika için toplamda müştekiden 2.500,00 TL para aldığı, ancak sürecin sonunda müştekinin işe alınma durumunun gerçekleşmediği, şüphelinin müştekiden aldığı parayı geri iade etmediği, bu olay nedeniyle müştekinin şikayetçi olduğu olay ile ilgili olarak dolandırıcılık suçu ile ilgili olarak taraflar arasında uzlaşma işleminin gerçekleştiğinden bahisle kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, aynı soruşturma kapsamında da Sivas Cumhuriyet Başsavcılığınca verilen 23/06/2020 tarihli ek kovuşturmaya yer olmadığına ilişkin kararı ile şüpheli hakkında işlediği iddia edilen, resmi belgede sahtecilik suçunun, dolandırıcılık suçunun işlenmesinde bir araç olduğundan bahisle yasal unsurlarının oluşmadığından bahisle kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmiş ise de, suça konu belgelerin aldatma kabiliyetnin varlığı halinde 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 212. maddesi gereği dolandırıcılık suçu yanında sahtecilik suçunun da oluştuğu anlaşılmakla suça konu belge asıllarının bulunup bulunmadığı ...'dan sorularak var ise temin edildip, aldatma kabiliyeti bulunup bulunmadığı hususunda rapor aldırılıp, sonucuna göre resmi belgede sahtecilik suçu bakımından değerlendirme yapılması gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde takipsizlik kararı verilmesi usulsüz olduğundan bu suretle toplanacak diğer deliller ile yapılacak inceleme sonucuna göre şüphelinin hukukî durumunun tayin ve takdir edilmesi gerektiği gözetilmeden, eksik soruşturmaya dayalı olarak kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği cihetle, soruşturmanın genişletilmesi yerine, yazılı şekilde itirazın reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir." Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır. B. Değerlendirme ve Gerekçe 1. 5271 sayılı Kanun'un, “Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar” başlıklı 172/1. maddesi; “(1) Cumhuriyet savcısı, soruşturma evresi sonunda, kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilememesi veya kovuşturma olanağının bulunmaması hâllerinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verir. Bu karar, suçtan zarar gören ile önceden ifadesi alınmış veya sorguya çekilmiş şüpheliye bildirilir. Kararda itiraz hakkı, süresi ve mercii gösterilir. ...“ Şeklinde düzenlenmiştir. 2. 5271 sayılı Kanun'un, “Cumhuriyet savcısının kararına itiraz” başlıklı 173. maddesinin inceleme konusu ile ilgili olan birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarında; “(1) Suçtan zarar gören, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde, bu kararı veren Cumhuriyet savcısının yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir. (2) İtiraz dilekçesinde, kamu davasının açılmasını gerektirebilecek olaylar ve deliller belirtilir. (3)(Değişik: 18/6/2014-6545/71 md.) Sulh ceza hâkimliği, kararını vermek için soruşturmanın genişletilmesine gerek görür ise bu hususu açıkça belirtmek suretiyle, o yer Cumhuriyet başsavcılığından talepte bulunabilir; kamu davasının açılması için yeterli nedenler bulunmazsa, istemi gerekçeli olarak reddeder; itiraz edeni giderlere mahkûm eder ve dosyayı Cumhuriyet savcısına gönderir. Cumhuriyet savcısı, kararı itiraz edene ve şüpheliye bildirir. (4) (Değişik: 25/5/2005 - 5353/26 md.) Sulh ceza hâkimliği istemi yerinde bulursa, Cumhuriyet savcısı iddianame düzenleyerek mahkemeye verir. ...“ Hükümleri yer almaktadır. 3. Bu kapsamda inceleme konusu soruşturma dosyası değerlendirildiğinde, 5271 sayılı Kanun'un 173/1. maddesine göre, kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yalnızca suçtan zarar görene itiraz hakkı tanındığı ve sahtecilik suçlarında mağdurun suçun maddi unsurunun hedef aldığı kişi olduğu belirlenmekle; suça konu sahte belgelerin şikâyetçiye karşı kullanılmadığı ve şikâyetçinin atılı suçtan doğrudan zarar görmediği anlaşıldığından, şüpheli hakkında verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair ek karara karşı itiraz hakkı bulunmayıp, itirazın sıfat yokluğu nedeniyle usûlden reddi yerine işin esasına girilerek reddine karar verilmiş ise de, ret kararı sonucu itibarıyla doğru bulunduğundan, kanun yararına bozma talebi yerinde görülmemiştir.