Fransa'nın 15 yaş yasağı: Yasak var, doğrulama usulü yok

Fransa, 15 yaş altındaki çocukların sosyal medya kullanımını yasaklayan düzenlemeyi kabul ederek bunu yasalaştıran ilk Avrupa Birliği üyesi oldu. Düzenleme, dijital reşitlik yaşını 15 olarak belirliyor ve kademeli bir takvim öngörüyor; buna göre 1 Eylül 2026’dan itibaren 15 yaş altı kullanıcılar yeni hesap açamayacak, 1 Ocak 2027 itibarıyla mevcut hesapların da kaldırılması hedeflenecek. Ancak metnin yürürlüğe girmesi için Anayasa Konseyinin incelemesi bekleniyor.

Kanun, 15 yaşını doldurmamış çocukların platformlarda kayıtlı olmasını yasaklıyor; sosyal ağ işlevi taşıyan bazı hizmetlerin de kapsamda olacağı belirtiliyor. Eğitim ve bilimsel kaynaklar ise bu düzenlemenin dışında bırakılıyor. Buna karşılık, platformların yaş doğrulamasını nasıl yapacağına ve sürecin kim tarafından denetleneceğine dair ayrıntılar metinde yer almıyor. Yazıda, bu nedenle düzenlemenin temel sorununun yasak değil, uygulanma biçimi olduğu vurgulanıyor.

Düzenlemenin ilk taslağının çok daha ayrıntılı olduğu, yaş doğrulama yükümlülüğü ve uymayan platformlara para cezası gibi hükümler içerdiği, ancak sonraki süreçte bunların önemli bölümünün metinden çıkarıldığı anlatılıyor. Avrupa Komisyonunun da denetim yapısının AB’nin ortak çerçevesiyle çakıştığı gerekçesiyle itiraz ettiği, bunun üzerine Fransa’nın platform listesi ve ulusal denetim yetkisine ilişkin bazı hükümlerden vazgeçtiği aktarılıyor. Bu durumun, mevcut hesapların nasıl tespit edilip kapatılacağı ve uygulamanın nasıl denetleneceği konusunda boşluk yarattığı belirtiliyor.

Haberde ayrıca, Fransa’daki düzenlemenin AB içinde başka ülkelerde de gündeme geldiği; Danimarka, Yunanistan, Avusturya, İspanya ve Slovenya’nın da benzer yaş sınırlarını tartıştığı ifade ediliyor. Türkiye’nin de benzer yönde bir düzenleme yaptığı hatırlatılıyor. Metnin genel sonucu ise, Fransa’nın yasağı koymuş olmasına karşın, yaş doğrulama altyapısı ve denetim mekanizması netleşmeden uygulamanın ne ölçüde işleyeceğinin belirsiz olduğu yönünde.